Chính phủ Mỹ đối mặt nguy cơ đóng cửa trở lại, biến động thị trường tăng vọt

[Hình 1: Minh họa Chính phủ Hoa Kỳ]

Chuỗi vụ xả súng liên tiếp tại Minneapolis đã kích hoạt một cuộc khủng hoảng chính trị mới. Toàn bộ Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ đồng loạt bác bỏ dự luật chi tiêu bao gồm ngân sách cho Bộ An ninh Nội địa (DHS), khiến xác suất chính phủ Mỹ đóng cửa vào nửa đêm thứ Sáu tăng vọt lên 78%. Bế tắc ngân sách trị giá 1,3 nghìn tỷ USD có nguy cơ khiến nhiều cơ quan then chốt như Lầu Năm Góc và Bộ Giáo dục rơi vào tình trạng thiếu hụt nguồn tài trợ, qua đó làm gia tăng mạnh biến động trên thị trường tài chính.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện Chuck Schumer tuyên bố từ chối cung cấp 60 phiếu ủng hộ mang tính quyết định. Trong khi đó, các Thượng nghị sĩ độc lập như Angus King yêu cầu tách riêng gói ngân sách 64 tỷ USD cho DHS kèm theo các điều kiện giám sát chặt chẽ hơn. Do ảnh hưởng của bão tuyết, cuộc bỏ phiếu bị dời sang thứ Ba tuần tới, trong khi Hạ viện đã tạm nghỉ cho đến đầu tháng sau, khiến Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson gặp khó khăn lớn trong việc triệu tập lại các nghị sĩ. Dựa trên kinh nghiệm chính phủ Mỹ từng đóng cửa 43 ngày vào năm ngoái, nếu kịch bản này tái diễn, GDP có thể chịu tác động giảm 0,1–0,2%, đồng thời hàng trăm nghìn nhân viên liên bang sẽ phải nghỉ việc không lương, làm gia tăng bất mãn xã hội.

Trong bối cảnh thời hạn đóng cửa chính phủ cận kề, chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã bất ngờ thể hiện thái độ nhượng bộ trong chính sách thực thi luật nhập cư tại bang Minnesota. Chính phủ đồng ý đánh giá khả năng cắt giảm số lượng đặc vụ liên bang và cử quan chức quản lý biên giới hỗ trợ điều tra các vụ xả súng liên tiếp. Động thái này cho thấy sự mềm hóa hiếm thấy trong lập trường cứng rắn trước đây, nhằm tháo gỡ bế tắc ngân sách nhưng đồng thời cũng phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với chính quyền đương nhiệm.

Hai vụ xả súng nghiêm trọng (ngày 7/1 tại Good và ngày 24/1 tại Pretty) đã châm ngòi cho làn sóng biểu tình trên toàn quốc, kéo theo sự sụt giảm mạnh trong mức độ ủng hộ Tổng thống Trump và làm gia tăng chia rẽ nội bộ Đảng Cộng hòa. Đảng Dân chủ tận dụng cơ hội này để chặn gói ngân sách 1,3 nghìn tỷ USD, đặc biệt là phần ngân sách 64 tỷ USD dành cho DHS, yêu cầu phải tách riêng và tăng cường giám sát. Ngưỡng 60 phiếu tại Thượng viện tiếp tục khuếch đại thế bế tắc, trong khi xác suất chính phủ đóng cửa vào thứ Bảy đã tăng lên 65%. Việc gián đoạn tài trợ cho Lầu Năm Góc và DHS có thể làm suy giảm 0,1–0,2% GDP, còn việc cho nhân viên không thiết yếu nghỉ việc sẽ khuếch đại tâm lý hoảng loạn trên thị trường.

1. Bất ổn chính trị gia tăng

Bế tắc ngân sách cùng các cuộc biểu tình phản đối hoạt động thực thi pháp luật đã làm suy giảm niềm tin vào đồng USD. Trên nền tảng Polymarket, khối lượng đặt cược lên tới 7,5 triệu USD đang định giá rủi ro chính phủ đóng cửa, gợi nhớ lại kinh nghiệm đình trệ kéo dài 43 ngày trong giai đoạn 2018–2019, qua đó đẩy cao nhu cầu trú ẩn an toàn. Bên cạnh đó, các yếu tố địa chính trị như nguy cơ Canada áp thuế mới và sự điều chỉnh mềm mỏng hơn trong chính sách nhập cư của Trump đã khiến dòng vốn rút khỏi trái phiếu Mỹ và chảy mạnh vào vàng.

2. Làn sóng mua vàng mạnh mẽ từ các ngân hàng trung ương

Trong ba quý đầu năm, các ngân hàng trung ương toàn cầu đã mua ròng 634 tấn vàng, cao hơn đáng kể so với mức trung bình trước đại dịch. Trong bối cảnh nguy cơ chiến tranh thương mại năm 2026, xác suất tiếp tục gia tăng dự trữ vàng được ước tính lên tới 90%. Goldman Sachs đã nâng mục tiêu giá vàng cuối năm lên 5.400 USD. Đồng thời, lộ trình chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) bị xáo trộn khi việc đóng cửa chính phủ có thể làm trì hoãn công bố các dữ liệu quan trọng như PCE, qua đó nâng xác suất cắt giảm lãi suất tại cuộc họp ngày 29/1 lên khoảng 40%. Chi phí cơ hội giảm về gần 0 đã hạ thấp rào cản nắm giữ vàng. Ở phía cung, nhu cầu vật liệu cho AI và công nghiệp quốc phòng bùng nổ, trong khi nguồn cung khai thác bị hạn chế, khiến mức lạm phát trung tâm dịch chuyển lên thêm khoảng 0,3%.

3. Vàng bước vào giai đoạn “đồng thuận” của thị trường

Tỷ trọng phân bổ vàng của khu vực hộ gia đình vẫn thấp hơn nhiều lần so với các đỉnh lịch sử, tuy nhiên việc neo định giá dịch chuyển lên cao cũng cảnh báo nguy cơ quá nóng. Lộ trình tác động đầy đủ được xác định như sau: ngắn hạn có thể hướng tới mốc 5.200 USD nếu kịch bản đóng cửa chính phủ xảy ra; trung hạn lên 5.400 USD nhờ lực mua của ngân hàng trung ương và kỳ vọng cắt giảm lãi suất; dài hạn có khả năng vượt 6.000 USD trong bối cảnh suy giảm vị thế thống trị của USD và thâm hụt tài khóa kéo dài.

Cảnh báo rủi ro:

Các quan điểm, phân tích, nghiên cứu, mức giá hoặc dữ liệu nêu trên chỉ nhằm mục đích bình luận thị trường chung, không đại diện cho lập trường của nền tảng này. Mọi nhà đầu tư cần tự chịu trách nhiệm đối với các rủi ro phát sinh và giao dịch một cách thận trọng.