Trump Đe Dọa Tiếp Quản Eo Biển Và Thu Phí Vận Chuyển, Giá Dầu Tăng Vọt

【Hình 1: Minh họa Mỹ và Iran】

Quan hệ giữa Mỹ và Iran đã nhanh chóng xấu đi sau khi hai bên ký kết biên bản ghi nhớ. Quân đội Mỹ liên tiếp tiến hành các đợt không kích nhằm vào Iran, trong khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ “giáng đòn mạnh trong hôm nay hoặc ngày mai”. Ông đồng thời thông báo khôi phục lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran và cho biết Mỹ có thể tiếp quản Eo biển Hormuz, đồng thời áp dụng mức phí 20% đối với hoạt động vận chuyển hàng hóa qua tuyến đường này.

Phía Iran đã phản ứng cứng rắn, cảnh báo rằng nếu xung đột tiếp tục leo thang, “ngọn lửa chiến tranh sẽ nhấn chìm mọi quốc gia trong khu vực”, đồng thời đe dọa đóng cửa Eo biển Hormuz. Quân đội Mỹ xác nhận các cuộc tấn công là nhằm đáp trả hành động Iran tấn công tàu thương mại, trong khi Iran tuyên bố đã bắn hạ một máy bay không người lái của Mỹ.

Ông Trump cũng cho biết vẫn còn khả năng đạt được thỏa thuận với Iran, nhưng các đồng minh của Mỹ tại Trung Đông cần phải chi trả “phí bảo vệ”. Ông đã nêu đích danh Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), cho rằng Mỹ đang bảo đảm an ninh cho các quốc gia này và họ cần chia sẻ chi phí tương ứng. Đồng thời, ông nhấn mạnh Mỹ hiện không còn phụ thuộc đáng kể vào nguồn dầu mỏ từ Trung Đông.

Trước diễn biến căng thẳng leo thang, giá dầu Brent trong phiên đã có lúc tăng hơn 7%, trong khi giá dầu WTI cũng ghi nhận mức tăng gần 6%. Ông Trump cho rằng việc giá dầu tăng “không phải vấn đề lớn”, bởi thị trường hiện đang dư cung và giá dầu cuối cùng sẽ giảm trở lại. Tuy nhiên, giới đầu tư đã bắt đầu tái định giá rủi ro gián đoạn nguồn cung, khiến phần bù rủi ro liên quan đến Eo biển Hormuz tăng mạnh.

Xuất khẩu dầu của Iran từng phục hồi nhờ chính sách miễn trừ kéo dài 60 ngày, nhưng triển vọng nguồn cung lại trở nên bất ổn sau khi Mỹ hủy bỏ cơ chế miễn trừ này. Trong khi đó, UAE đang lên kế hoạch xây dựng một cảng biển mới ở bờ Đông nhằm đa dạng hóa tuyến vận chuyển và giảm thiểu rủi ro nếu hoạt động hàng hải tại Eo biển Hormuz bị gián đoạn.

Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Christopher Waller cho biết nếu lạm phát lõi tiếp tục duy trì ở mức cao, Fed có thể sẽ phải nâng lãi suất. Phát biểu này đã khiến xác suất thị trường dự báo Fed tăng lãi suất trong tháng 7 tăng lên khoảng 45%. Trong thời gian tới, ông Kevin Warsh dự kiến sẽ tham dự phiên điều trần tại Quốc hội và các phát biểu của ông có thể cung cấp thêm tín hiệu quan trọng về định hướng chính sách tiền tệ. Trong bối cảnh giá năng lượng tăng mạnh do căng thẳng Trung Đông, áp lực lạm phát mà Fed phải đối mặt đang gia tăng trở lại.

Việc xung đột Mỹ - Iran tiếp tục leo thang đã phá vỡ trạng thái cân bằng mong manh được thiết lập sau thỏa thuận tạm thời giữa hai bên. Những tuyên bố cứng rắn từ ông Trump cùng phản ứng quyết liệt của Iran đã biến Eo biển Hormuz trở thành một trong những điểm nóng rủi ro lớn nhất đối với an ninh năng lượng toàn cầu.

Đà tăng mạnh của giá dầu trong ngắn hạn có thể làm gia tăng áp lực lạm phát trên phạm vi toàn cầu, đồng thời ảnh hưởng đến dư địa điều hành chính sách của Fed và triển vọng tăng trưởng kinh tế. Trong thời gian tới, các hoạt động quân sự leo thang cùng nguy cơ gián đoạn vận tải hàng hải sẽ tiếp tục là yếu tố chi phối biến động của thị trường năng lượng.

Về trung và dài hạn, chỉ khi hai bên quay trở lại bàn đàm phán, đạt được thỏa thuận ngừng bắn có tính thực thi và bảo đảm hoạt động lưu thông ổn định qua Eo biển Hormuz, tình hình khu vực mới có thể thực sự hạ nhiệt. Hiện tại, rủi ro địa chính trị đã trở thành một trong những nguồn bất ổn lớn nhất đối với kinh tế toàn cầu và thị trường tài chính, đòi hỏi nhà đầu tư phải theo dõi sát các diễn biến tiếp theo.

Cảnh báo rủi ro: Các quan điểm, nhận định, nghiên cứu, mức giá hoặc các thông tin khác được đề cập trong bài viết này chỉ mang tính chất bình luận thị trường chung và không đại diện cho lập trường của nền tảng. Nhà đầu tư cần tự chịu trách nhiệm đối với mọi quyết định đầu tư của mình và nên thận trọng khi giao dịch.