Apple kiện OpenAI vì bí mật phần cứng, OpenAI đòi xAI bồi thường 1 triệu USD

Ngày 14 tháng 7 năm 2026, OpenAI đã chính thức nộp đơn lên tòa án liên bang, yêu cầu tuyên bố vụ kiện của xAI Corp. cáo buộc OpenAI đánh cắp bí mật thương mại là “không bao giờ nên được khởi kiện” và đòi xAI bồi thường hơn 1 triệu USD chi phí pháp lý. Động thái này diễn ra chỉ vài giờ sau khi xAI, công ty sở hữu chatbot Grok, thông báo ý định kháng cáo các phán quyết đã nhiều lần bác bỏ đơn kiện của mình.

Vụ kiện xAI khởi xướng từ tháng 9 năm 2025, tập trung vào tám kỹ sư và giám đốc điều hành đã rời xAI trong một đợt liên tiếp vào mùa hè năm 2025, hầu hết trong số họ gia nhập OpenAI. Vào tháng 2 năm 2026, Thẩm phán liên bang Rita Lin lần đầu bác bỏ vụ kiện, cho rằng xAI không chứng minh được bất kỳ hành vi sai trái nào của OpenAI.

xAI đã nộp đơn kiện sửa đổi vào tháng 3 năm 2026 sau một nỗ lực không thành công nhằm xin gia hạn sáu tháng. Bản sửa đổi tập trung vào cựu nhân viên xAI Xuechen Li, người bị cáo buộc đã tải xuống mã nguồn khi đang được OpenAI tuyển dụng và tiết lộ bí mật thương mại trong một bài thuyết trình phỏng vấn. xAI cho rằng OpenAI đã nhắm mục tiêu tuyển dụng Li vì anh là kỹ sư cấp cao chịu trách nhiệm về kỹ thuật học tăng cường và hậu huấn luyện cho Grok 4, những lĩnh vực mà OpenAI bị cho là “bị tụt hậu”.

Tuy nhiên, vào ngày 15 tháng 6 năm 2026, Thẩm phán Lin một lần nữa bác bỏ vụ kiện với phán quyết cuối cùng, tuyên bố việc cho phép sửa đổi thêm là “vô ích”. Trong phán quyết, bà Lin viết rằng việc hỏi ứng viên về kinh nghiệm làm việc trước đây, một phần thông thường của quy trình tuyển dụng, không thể được coi là khuyến khích tiết lộ bí mật thương mại.

Bà nhấn mạnh: “Chỉ đơn thuần yêu cầu Li thảo luận về công việc trước đây của anh ấy, một phần thông thường của quy trình tuyển dụng, không cho phép suy luận hợp lý rằng OpenAI đã xúi giục Li tiết lộ bất cứ điều gì bí mật hoặc riêng tư về công việc đó”. Thẩm phán Lin cũng lưu ý rằng “việc đơn thuần sở hữu bí mật thương mại là không đủ để cấu thành hành vi chiếm đoạt”.

Đây không phải là thất bại pháp lý duy nhất của Musk liên quan đến OpenAI trong năm 2026. Vào ngày 18 tháng 5, bồi thẩm đoàn liên bang đã bác bỏ vụ kiện 150 tỷ USD của Musk, trong đó ông cáo buộc OpenAI và Sam Altman đã từ bỏ sứ mệnh phi lợi nhuận ban đầu của tổ chức.

Trong khi vụ kiện xAI đang tiến đến hồi kết, một thách thức pháp lý lớn hơn đã xuất hiện. Vào ngày 10 tháng 7 năm 2026, Apple đã đệ đơn kiện OpenAI, hai cựu nhân viên của OpenAI và công ty io Products tại Tòa án Quận Bắc California. Đơn kiện của Apple đưa ra những cáo buộc cụ thể và chi tiết hơn nhiều so với vụ xAI. Theo hồ sơ tòa án, Apple cáo buộc OpenAI đã theo đuổi “một chiến lược để trích xuất thông tin bí mật của Apple”.

Hai cựu nhân viên Apple bị nêu tên trong vụ kiện là Chang Liu, kỹ sư điện cao cấp đã làm việc tại Apple tám năm, và Tang Yew Tan, phó chủ tịch thiết kế cho iPhone và Apple Watch với 24 năm gắn bó. Tan hiện là giám đốc phần cứng của OpenAI.

Theo cáo buộc, Liu rời Apple để gia nhập OpenAI vào tháng 1 năm 2026 và đã không trả lời những nỗ lực của Apple nhằm đảm bảo anh ký bản nhắc nhở bảo mật, lên lịch phỏng vấn khi rời đi và xác nhận đã trả lại các thiết bị của công ty.

Apple cáo buộc Liu đã không trả lại một máy tính xách tay do công ty cấp và còn truy cập vào máy tính làm việc của một đồng nghiệp cũ sau khi rời đi. Liu đã truy cập và tải xuống “hàng chục tệp bí mật liên quan đến phần cứng của Apple, bao gồm thông tin chi tiết về các sản phẩm chưa ra mắt, bài thuyết trình kỹ thuật, thông số kỹ thuật và dữ liệu dự án độc quyền”.

Đối với Tan, Apple cáo buộc ông đã sử dụng thông tin bí mật của công ty khi tuyển dụng ứng viên, bao gồm cả việc hướng dẫn họ mang linh kiện Apple đến trong quá trình phỏng vấn. Tan và OpenAI còn bị cáo buộc đã hướng dẫn các nhân viên Apple cách rời công ty. Tan cũng được cho là đã tiết lộ cho OpenAI về các cuộc họp quan trọng với nhà cung cấp của Apple và tự gửi email cho mình thông tin về các nhà cung cấp đó trước khi rời khỏi vị trí.

Apple còn đưa ra một cáo buộc đáng chú ý: OpenAI được cho là đã yêu cầu các ứng viên đang làm việc tại Apple “mang các bộ phận thực tế làm đạo cụ từ Apple để trình diễn và kể chuyện” trong các cuộc phỏng vấn. Một ứng viên của OpenAI được cho là đã nói rằng anh “thậm chí không biết có thể mang những thứ đó ra khỏi văn phòng”. OpenAI cũng bị cáo buộc đã sử dụng thông tin bí mật để tiếp cận các đối tác sản xuất của Apple, bao gồm cả việc yêu cầu một đối tác trình diễn kỹ thuật gia công kim loại trên thiết bị của Apple.

Điểm đặc biệt của vụ kiện Apple là nó nhắm vào cả io Products, công ty thiết kế được Jony Ive, cựu giám đốc thiết kế huyền thoại của Apple, đồng sáng lập. OpenAI đã mua lại io với mức giá khoảng 6,5 tỷ USD vào năm 2025. Mặc dù Jony Ive không bị nêu tên trong vụ kiện, nhưng sự hiện diện của io Products với tư cách là bị đơn cho thấy Apple đang xem xét toàn bộ chuỗi giá trị mà OpenAI đã xây dựng để thâm nhập thị trường phần cứng.

Theo đơn kiện, Apple đã gửi một lá thư cho OpenAI vào tháng 2 năm 2026 để bày tỏ lo ngại rằng thông tin bí mật có thể “đang được chuyển đến hoạt động kinh doanh của OpenAI một cách không đúng đắn”. Tuy nhiên, OpenAI được cho là đã không phản hồi. Apple cũng tuyên bố trong vụ kiện rằng hơn 400 cựu nhân viên Apple hiện đang làm việc tại OpenAI.

Trong một tuyên bố gây chú ý, Apple viết trong đơn kiện: “Hoạt động kinh doanh phần cứng non trẻ của OpenAI hiện đang đứng trên nền móng mong manh nhất, mục nát từ cốt lõi bởi sự phụ thuộc bất hợp pháp vào bí mật thương mại bị chiếm đoạt”. Công ty cho rằng những hành vi sai trái này “không phải là sự cố tự phát từ các kỹ sư cấp dưới, mà là hệ quả từ một văn hóa hành xử được bình thường hóa, được dung túng và dẫn dắt bởi chính ban lãnh đạo tối cao của OpenAI”.

Apple đang yêu cầu tòa án ra lệnh cấm OpenAI sở hữu, sử dụng hoặc chia sẻ bí mật thương mại của Apple, yêu cầu OpenAI trả lại tài sản trí tuệ và bồi thường thiệt hại không xác định. OpenAI đã phản hồi bằng một tuyên bố: “Chúng tôi không có hứng thú với bí mật thương mại của các công ty khác. Chúng tôi vẫn tập trung vào việc xây dựng công nghệ tiên tiến”. Người phát ngôn Drew Pusateri của OpenAI xác nhận công ty đang xem xét khiếu nại của Apple.

Vụ kiện Apple diễn ra trong bối cảnh OpenAI dự kiến ra mắt sản phẩm phần cứng đầu tiên, một loại bàn phím chuyên dụng cho các công cụ AI, trong tháng 7 này. Đồng thời, OpenAI đang chuẩn bị cho đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO). Vào tháng 6 năm 2026, OpenAI đã nộp hồ sơ bí mật lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC). Tuy nhiên, theo báo cáo của New York Times ngày 25 tháng 6 năm 2026, OpenAI đang có xu hướng trì hoãn IPO sang năm sau.

Ba nguồn tin tham gia vào quá trình thảo luận nội bộ cho biết Sam Altman đã thúc giục các cố vấn tìm cách định giá công ty ở mức 1.000 tỷ USD, tăng từ mức định giá tư nhân cuối cùng là 730 tỷ USD. Sự sụt giảm của cổ phiếu SpaceX sau đợt IPO kỷ lục và sự biến động của thị trường chứng khoán toàn cầu đã khiến các cố vấn của OpenAI khuyến cáo rằng công ty có thể không nhận được nhiều sự hào hứng từ các nhà đầu tư bán lẻ.

Cuộc khẩu chiến công khai cũng nổ ra giữa Elon Musk và Sam Altman sau vụ kiện của Apple. Musk đã gọi Altman là “Scam Altman” và viết rằng Altman đã chuyển từ “ăn cắp một tổ chức từ thiện AI mã nguồn mở” sang nhắm mục tiêu “tất cả công nghệ điện thoại của Apple”. Altman đáp trả bằng một bài đăng trên X: “anh bạn à, anh mới là người đang bán cho các nhà đầu tư thị trường công chúng ý tưởng về trung tâm dữ liệu không gian ngắn hạn”, nhắm vào kế hoạch của Musk về việc đặt các trung tâm dữ liệu trên quỹ đạo.

Nguồn: Bloomberg